Op je energierekening staan twee soorten kosten. Je betaalt voor de stroom zelf, en je betaalt voor het net waar die stroom doorheen komt. Dat tweede deel gaat veranderen.
Hoe het nu werkt
Op dit moment betaal je een vast bedrag per jaar voor het net. Dat bedrag hangt alleen af van hoe zwaar je aansluiting is. Of je de wasmachine om twee uur ’s middags aanzet of om zeven uur ’s avonds maakt niets uit. Je betaalt hetzelfde.
Wat er verandert
De netbeheerders hebben in mei 2026 een voorstel ingediend bij toezichthouder ACM. Daarin blijft ongeveer een derde van de netkosten vast. De rest gaat afhangen van twee dingen: hoeveel stroom je van het net haalt, en op welk moment van de dag je dat doet.
De dag wordt daarvoor opgeknipt in vijf tijdsblokken, met vier verschillende prijzen. Is het rustig op het net, dan betaal je weinig. Is het druk, dan betaal je meer. En die tijden verschillen per seizoen.
In de zomer, van 1 april tot en met 30 september, is het net het duurst tussen zeven uur ’s avonds en middernacht. Dan komt iedereen thuis, gaat het fornuis aan en de auto aan de lader, terwijl de zon niet meer schijnt. Het goedkoopst is het midden op de dag, tussen tien en vijf, want dan leveren alle zonnepanelen in Nederland volop.
In de winter ligt het anders. Dan begint de drukte eerder: het duurste blok loopt van vier uur ’s middags tot elf uur ’s avonds.
Waarom doen ze dit?
Het stroomnet loopt vol. Er komen meer warmtepompen, meer elektrische auto’s en meer zonnepanelen bij, en dat gebeurt allemaal tegelijk. Het net verzwaren kost jaren en miljarden.
Door verbruik op drukke momenten duurder te maken, hopen de netbeheerders dat mensen hun verbruik verschuiven. Gaat dat werken, dan hoeft er minder aan het net verbouwd te worden en stijgen de kosten minder hard. Zelf schatten ze dat de piek per wijk er 3 tot 12 procent door daalt.
Er zit ook een eerlijkheidsargument in. Wie weinig stroom gebruikt gaat relatief minder betalen dan nu, wie veel gebruikt meer.
Let op: het gaat alleen over stroom die je afneemt
Teruglevering van je zonnepanelen valt hier buiten. Het tijdsafhankelijke nettarief geldt alleen voor wat je van het net haalt.
Wat kun je eraan doen?
Het simpelste is je verbruik verschuiven. De vaatwasser ’s nachts, de auto overdag of vroeg in de ochtend laden, de wasmachine op de tijdklok.
Maar niet alles is te verschuiven. Je kookt als je honger hebt en je warmtepomp draait als het koud is. Juist in de uren die straks het duurst zijn.
Een thuisbatterij kan hierbij helpen
Een batterij verschuift je verbruik zonder dat je je leven hoeft aan te passen. Je laadt hem op als het nettarief laag is, uit de zon of uit het net, en gebruikt die stroom in de dure avonduren. Je apparaten draaien gewoon wanneer jij wilt, maar de stroom komt op dat moment niet van het net.
Eerlijk is eerlijk: het lost niet alles op. Draait je warmtepomp een hele winteravond, dan is een batterij die halverwege de avond leeg is geen oplossing meer. En de netbeheerders hebben nog geen bedragen genoemd, dus wat het precies scheelt is nog niet te berekenen.
Wanneer gaat het in?
Het streven is 1 januari 2029. De ACM wil eind 2026 een definitief besluit nemen, daarna volgen twee jaar voorbereiding.
Zeker is het niet. Er moeten eerst een paar regelingen van het kabinet klaar zijn. Zijn die er op 1 december 2026 niet, dan schuift het volgens de netbeheerders door naar 1 januari 2030.
Wat wel vaststaat: de netkosten zelf stijgen hoe dan ook. De netbeheerders rekenen op ongeveer 477 euro per huishouden in 2026, oplopend naar zo’n 772 euro in 2030.